|
|
Japan

|
Sagan í
hnotskurn
☼Smellið
hér☼
|
|
Staðsetning
og heiti
☼myndir
frá Japan☼
Vantar stærð: 377,915
Langt heiti:
Ekkert
Stutt
heiti: Japan
Langt heiti heimamanna: Nihon-koku / Nippon-koku
Stutt heiti heimamanna: Nihon / Nippon
Löndin sem liggja næst Japan eru Norður- og Suður Kórea, Rússland og Kína
fyrir norðan og svo aðeins lengra fyrir sunnan eru Taiwan og Filipseyjar.
Japan er eyjaklasi staðsettur í austanverðri Asíu, austan við
Kóreuskagann. Eyjurnar liggja á milli Japanshafsins og Kyrrahafsins.
90% af landmassa eyjaklasans samanstendur af eyjunum Honshu, Hokkaido,
Kyushu og Shikoku, en fyrir utan þær eru um 6800 eyjur sem finna má á
svæðinu.
|
|
Hvaðan koma
nemendurnir?
Frá
☼Tokyo☼
|
|
Landsveffang
Landsveffangið er:
.jp
Notendur Internetsins:
99 milljónir
☼Japönsk
vefsíða á nokkrum tungumálum☼
|
|
Höfuðborg
☼myndir☼
Höfuðborgin heitir
Tokyo.
|
|
Þjóðhátíðardagur
og stjórnarfar
☼hlustaðu
á þjóðsönginn☼
Sjálfstæði:
3. Maí 1947 eftir seinni heimstyrjöldina þegar núverandi stjórnarskrá var
breytt með gömlu Meiji stjórnarskránna að leiðarljósi.
Þjóðhátíðardagur:
Stjórnarfar:
Þingbundið lýðræði ásamt stjórnarskrárbundnu
konungsdæmi
Þing:
Samanstendur af Sangi-in
|
|
Næsta sendiráð
/ræðismaður
Sendiráð:
Laugavegur 182, 6th floor
IS-105 Reykjavík
Sími: 510 8600
Telefax: 510 8605
Netfang: japan@itn.is
Sendiherra:
His Excellency Mr. Akio Shirota
2010
Chargé d'Affaires a.i.:
Hr. Masayuki Takashima
Third Secretary:
Hr. Mitsuru Oshima
|
|
Fjöldi íbúa
Íbúafjöldi er:
126.475.664
Aldursdreifing:
0-14 ára: 13,1% 15-64 ára: 64% 65 ára og yfir: 22,9%
Lífslíkur við fæðingu: Konur: 85,72 ár Karlar: 78,96 ár
Frjósemishlutfall:
1,21 barn fætt á hverja konu.
Ungbarnadauði:
2,78 af hverjum 1000 nýfæddum börnum deyja.
|
|
Þjóðernishópar
Japanir: 98,5% Kóreumenn: 0,5% Kínverjar: 0,4% Aðrir:0,6%
|
|
Trú
Sjintóismi: 83,9% Búddismi: 71,4% Kristni: 2% Önnur: 7,8%
Prósentan fer yfir 100% vegna þess að margir fylgja bæði Sjintóisma og
Búddisma.
|
|
Tungumál
☼japanska☼
Yfir 99% íbúa Japan tala Japönsku sem fyrsta tungumál. Það sem er
einkennandi við Japönsku eru titlakerfið sem notað er í daglegu tali, og
eru sérstök sagnaform og orðaforði notaður til að ávarpa fólk eftir stöðu
þeirra í samfélaginu.
|
|
Siðir og venjur
Í Japan er fjölskyldan grunneining samfélagsins, og eru orðspor
hennar og ábyrgðir mikilvægir þættir í japönsku samfélagi. Móðirin í
fjölskyldunni ber ábyrgð á öllu sem tengist heimilinu, þ.e. matargerð,
umönnun barna, þrif o.s.frv. Faðirinn er hins vegar talinn höfuð
heimilisins. Í gegnum sögu Japan var það talið óviðeigandi ef kona sinnti
vinnu utan heimilisins, en nú á dögum er það ósköp eðlilegt fyrir konur að
vera í vinnu. Þó að fjölskyldumynstrið breytist er enn nokkuð um að foreldrar eigi heima hjá giftum börnum sínum.
Flestir Japanir lifa í stórborgum, flestir í litlum íbúðum í stórum
íbúðarhúsum. Þegar gengið er inn í hús í Japan er mikilvægt að taka af sér skóna,
en það er vegna þess að flest gólf í húsum landsins eru þakin tatami
mottum, sem eru búnar til úr vöfnu grasi sem rifnar auðveldlega. Hjá mörgum
tíðkast það að sitja á púðum við lág borð þegar borðað er, og þegar komið
er kvöld sofa margir á svokölluðum futon dýnum, en það eru þunnar dýnur
sem hægt er að rúlla upp auðveldlega.
Stefnumótamenning
Unglingar í Japan byrja oft að snúa huganum að stefnumótum við hitt kynið
í kringum fimmtán ára aldur. Algengt er að pör fari saman í bíó, út að
dansa eða borða eða fari einhvert að versla. Vestræn tónlist er vinsæl og
ekki er óalgengt að sjá tísku og stefnur frá vestrænum löndum hjá unga
fólkinu.
Giftingar í Japan og umfang þeirra fara mikið eftir fjárhagslegri stöðu
fjölskyldna parsins. Giftingaveislur fara oft fram á hótelum, og gestir
sem boðið er í veisluna koma með gjafir eða peninga handa parinu, og fá jafnvel
gjafir til baka.
Í Japan er það talin almenn kurteisi að hneigja sig þegar heilsast er.
Manneskja sem vill sýna annarri manneskju virðingu hneigir sig lægra en sú
manneskja. Ef heilsa á einhverjum sem ekki er frá Japan er oftast notast
við handaband. Skírnarnafn er notað þegar ávarpa á einhvern úr fjölskyldu
eða úr vinahóp, og fer orðaval við kveðjur eftir sambandi fólks.
Verkamaður myndi þá heilsa yfirmanni sínum með ,,Ohayogozaimasu‘‘ (góðan
daginn) og myndi hann þá svara með ,,Irasshaimase‘‘ eða velkominn, á
íslensku.
Aðrir siðir
Það er talin ókurteisi að geispa innan um annað fólk.
Krossleggja má fætur við ökkla eða hné, en það er talið óviðeigandi að
krossleggja ökkla yfir hné.
Manneskja vísar í sjálfan sig með því að benda á nef sitt með fingri.
Þegar barn missir tönn í Japan er siður að annað hvort henda tönninni yfir
þak húss eða að koma henni fyrir undir gólffjölum. Þetta er gert til þess
að auka líkurnar á því að tönnin vaxi á réttan hátt, en ef tönnin er úr
efri gómnum þá er hún sett undir gólf, en ef hún er úr neðri góm þá er
henni hent yfir þak, það fer semsagt eftir því hvort tönnin vex upp á við eða
niður á við.
|
|
Fjölmiðlar
☼ nhk.or.jp/nhkworld☼
- Ríkisútvarpið í Japan
☼ntv.co.jp☼
- Sjónvarpsstöð – vefsíða á japönsku og ensku
☼fujitv.co.jp/en☼
-
Sjónvarpsstöð – vefsíða
☼yomiuri.co.jp/dy☼
-
Dagblað – það stærsta í Japan
|
|
Tónlist og kvikmyndir
Elsta form hefðbundrar japanskrar tónlistar er kyrjur Búddamunka frá um
750 f.Kr.
Japönsk tónlist er mjög fjölbreytt og koma mörg hljóðfæri við sögu í
hefðbundinni tónlist japana. Hljóðfæri eins og koto og shamisen eru einkennandi fyrir þessa tegund tónlistar.
Kvikmyndir í Japan hafa verið framleiðddar í meira en hundrað ár, og er
kvikmyndaiðnaður í Japan með þeim stærri í heiminum. Tegundir japanskra
mynda eru margar, allt frá teiknimyndum til heimildamynda. Af þekktum
japönskum kvikmyndum má nefna Godzilla, Seven Samurai, Oldboy og Spirited
Away, en sú sem nefnd var síðast er teiknimynd eftir Hayao Miyazaki, sem
framleitt hefur fjöldan allan af þekktum teiknimyndum á borð við Princess
Mononoke, Howl‘s Moving Castle auk Spirited Away, sem
hlaut Óskarsverðlaun fyrir bestu teiknimynd.
|
|
Líf barna
☼myndir
af börnum í Japan☼
Börn vakna nokkuð snemma, eða í kringum hálf sjö á morgnanna. Eftir sturtu
klæða þau sig og borða morgunverð. Líklegra er að börn borði hefðbundinn
japanskan morgunverð heldur en foreldrar þeirra, sem borða hraðar og þá
oftast morgunverð sem er tengdur við vestræna menningu.
Börnin fara síðan í skólann, gangandi, hjólandi, með bíl eða með
almenningsfarartækjum, en það fer eftir lengdinni sem barnið þarf að fara
í skólann.
Flestir nemendur klæðast skólabúning í skólanum, sem samanstendur oftast
af svörtum eða bláum jakka og samlitum stuttbuxum fyrir stráka og pilsum
fyrir stelpur.
Skólinn byrjar klukkan hálf níu, og er búinn í kringum þrjú. Ekki er
óalgengt að nemendur séu í skólanum til fimm eða sex til að taka þátt í
íþróttum eða öðrum viðburðum. Þetta þýðir að flestir nemendur koma heim í
kringum sólarlag, og þá eiga þau enn eftir að borða kvöldverð og vinna
heimanám. Börnin fara í skólann fimm daga vikunnar, og tvisvar sinnum í
mánuði þurfa þau að mæta í hann á laugardegi.
Í skólanum læra börnin meðal annars að vinna saman, og er það gert með því
að fá þau til að taka til í skólanum.
Eftir skólann er eins og áður sagði algengt að börn taki þátt í íþróttum
eða leiki sér með vinum sínum. Helstu íþróttagreinarnar eru sund, hlaup, hafnabolti, bardagaíþróttir eða fótbolti, svo eitthvað
sé nefnt.
Tíminn sem börnin eyða í skólanum hefur mikil áhrif á það sem þau gera í
frítíma sínum. Til dæmis eyða 70% fimmtu og sjöttubekkinga fríum sínum í
það að læra, og þá sérstaklega á morgnana og kvöldin. Flest börn segja að
þau vildu frekar eyða meiri tíma í leiki og slíkt, en þeim finnst þau vera
skyldug til að eyða tíma sínum í eitthvað sem nýtist þeim í framtíðinni.
|
|
Skólar
Læsi, miðað við 9 ára og eldri,
Konur: ; karlar
Skólakerfið:
Læsi: Flestir sem komnir eru yfir fimmtán ára aldur geta lesið og skrifað,
en um 74,1% þjóðarinnar er læs.
Karlar: 84,1%
Konur: 64,2% (árið 2000)
Skólakerfið
Síðan árið 1947 hefur skólaskylda japanska barna samanstaðið af grunnskóla
og miðskóla, sem saman eru níu ár, eða frá sex til fimmtán ára
aldurs. Næstum öll börn fara síðan í framhaldsskóla sem er
í þrjú ár, samkvæmt upplýsingum frá menntamálaráðuneyti Japans fara um 75,9% nemenda í
nám eftir framhaldsskóla.
|
|
Íþróttir
Þegar hugsað er um japanskar íþróttir dettur manni oft í hug súmóglíman,
sem er aldagömul bardagaíþrótt sem er enn vinsæl í Japan. Efnilegir
súmóglímumenn byrja æfingar um fimmtán ára aldur. Þer lifa og æfa í
súmóglímuskólum þar sem þeir eru hvattir til þess að safna á sig fitu, og
gera þeir það með því að borða einkar fitandi kássu. Súmóglímuleikar fara
fram á hringlaga velli sem kallast dohyo. Í súmóglímu eigast við tveir kappar
og reyna þeir að þvinga mótherjann út úr hringnum sem keppt er í, eða láta hann snerta jörðina með einhverju öðru en iljum fótanna.
Súmóglíma er ekki eina bardagaíþróttin sem er vinsæl í Japan, en íþróttir
eins og júdó, karate og aikido eru einnig vinsælar.
Fyrir utan bardagaíþróttir má nefna hafnabolta, fótbolta, golf og
kappakstur.
Atvinnuhafnaboltalið hafa verið til í Japan síðan á fjórða áratug seinustu
aldar. Framhaldsskólar taka einnig þátt í hafnaboltamótum og keppa á móti
öðrum skólum. Reglurnar eru byggðar á sömu reglum og í bandarískum
hafnabolta, en japanir hafa breytt ímynd leiksins þannig að meiri áhersla
er lögð á liðsheild heldur en á afrek einstaka leikmanna.
|
|
Matargerð
Uppskriftir á :
☼íslensku☼
☼ensku☼
Í Japan er mikil hefð fyrir matargerð og hafa flestir eflaust borðað
hrísgrjón eða jafnvel sushi, en hrísgrjón er undirstaða margra japanskra
rétta, þar á meðal sushi.
Japanir borða oftast úr skál sem þeir halda uppi við bringuna í stað þess
að hafa hana á borði. Prjónar eru notaðir til að borða flestar máltíðir en
vestrænn matur er oft borðaður með hnífapörum.
Aðalmáltíðin er borðuð á kvöldin, og þá ekkert endilega í heimahúsum, en
margir fullorðnir vinna lengi og borða þá á vinnustað eða á leiðinni heim.
Mataræði japana samanstendur hjá flestum af hrísgrjónum, grænmeti,
sjávarfangi, ávöxtum og litlum skömmtum af kjóti. Hrísgrjón og te eru
partur af nánast öllum máltíðum.
|
|
Tíska
í Japan
☼fashioninjapan.com☼
Flestir fullorðnir japanir klæða sig svipað, og þá hversdagslegum
fötum. Viðskiptamenn klæðast jakkafötum með bindi, fiskimenn klæðast
vatnsheldum fötum o.s.frv.
Unglingar eiga það hinsvegar til að klæða sig frábrugðið flestum öðrum,
hvort sem það eru nýjustu tískubylgjur vesturlandanna eða einhverjir
furðulegir teiknimyndakenndir fatastílar sem tengja má við manga
teiknimyndasögur.
Af hefðbundnum japönskum klæðnaði má nefna Kimonokjóla, eða wafuku. Kjólar
þessir eru ökklasíðir og ermalangir. Japanir
klæðast Kimonokjólum aðallega við sérstök tilefni.
|
|
Listir
Japanskur arkitektúr er mjög auðþekkjanlegur, en auðvelt er að greina
byggingastíl gamalla japanska bygginga, og þá sérstaklega á þökunum.
Frumgerð þessarar tegunda bygginga er sögð vera Iseskrínin sem finna má í
Iseborg. Annað sem er einkennandi fyrir japanskan arkitektúr er til
dæmis rennihurðirnar sem margir kannast eflaust við, og tatami mottur sem
lagðar eru á gólf í flestum japönskum húsum.
Elstu listform Japan eru höggmyndalist og málaralist, en elstu japönsku
málverkin eru frá um 300 fyrir Krist.
Frægir listamenn sem stunduðu svokallað ukiyo-e, japanskt listform sem
byggðist á málun og tréblokkaprenti, eru til dæmis Hokusai og
Hiroshige. Samruni tréblokkaprentlistar og vestrænnar listar ól síðan af
sér manga, sem er vinsælt myndasöguform innan sem utan Japan.
|
|
Veðurfar
☼veðrið
í Japan í dag☼
Vegna lengdar landsins frá norðurs til suðurs er nokkur munur á veðurfari
landshluta. Í norðanverðu landinu, í Sapporo, eru löng og heit sumur, en
aftur á móti eru veturnir kaldir með mikilli snjókomu. Við miðju landsins,
þar sem höfuðborgin Tókýó liggur, eru veturnir mildir með litlum snjó og
sumrin rök. Í sunnanverðu landinu er veturinn síðan mildur og sumarið
stutt.
|
|
Landslag
☼landslagsmyndir☼
Landslagið í Japan er aðallega hrjóstrugt og fjalllent, og er um 73% af
landsins ónothæf fyrir landbúnað, iðnað eða búsetu.
Hæsti tindur: Fujiyama: 3.776 metrar
Lægsti punktur: Hachiro-Gata: -4 metrar.
|
|
Landnýting og
náttúruauðlindir
Hverfandi steinefnaauðlindir, fiskur
Umhverfismál: Loftmengun frá orkuverum myndar súrt regn, og því skemmir súrnun vatna
gæði drykkjarvatns og og eyðir lífi í vötnum og stuðlar að eyðingu skóga
og fiskauðlinda.
|
|
Dýralíf
☼myndir
af dýrum☼
Finna má fjölbreytt dýralíf í Japan, allt frá smáum
spendýrum til stórra skriðdýra.
Af spendýrum má nefna skógarbirni, refi,
hreysiketti, hlébarða og jafnvel sækýr. Einnig má finna apa og villisvín,
en um 180 tegundir spendýra lifa í Japan.
Af fuglum í Japan má nefna spætur og fasana, en græni fasaninn
svokallaði er þjóðarfugl Japans. Yfir 600 fuglategundir hafa fundist í Japan og af
þeim fjölga sér um 250 þeirra.
Nóg er af skriðdýrum í Japan og finnast um 73 tegundir þar. Þekktast
þeirra er líklega Japanska risasalamandran, sem getur orðið
um 150 sm að lengd. Annars er hægt að finna allt frá sæsnákum til lítilla
eðla.
Japan er mikil fiskveiðiþjóð og um 3000 fisktegundir finnast í vötnum og við
strendur landsins, og er koifiskurinn líklega þekktastur þeirra.
|
|
Ógnir náttúrunnar
Gríðarlega mörg virk eldfjöll, um 1500 jarðskjálftar árlega, flóðbylgjur
og skýstrókar.
|
|
Atvinnulíf
Landbúnaður: Hrísgrjón, sykurrófur, grænmeti, ávextir, svínakjöt,
alifuglakjöt, mjólkurvörur, egg, fiskur
Iðnaður: Bílar, bifhjól, rafmagnstæki, vélræn verkfæri, málmar, skip, efnaiðnaður, vefnaðarvörur, unnin matvæli.
Útflutningur: Aðallega farartæki og tilheyrandi tækni, rafræn tæki og
afurðir efnaiðnaðar.
Innflutningur: 636,8 Milljarðir
Atvinnuleysi: 5,1% (2010)
Hlutfall undir fátæktarmörkum: 15,7% (2007)
|
|
Peningar
Gjaldmiðill:
Japanskt Yen
|
|
|
|